راهنمای مطالعه · بازی و یادگیری

انتخاب اسباب‌بازی و ساختن

وسایل ساده، بازی ساختنی، مواد روزمره و نگه‌داشتن یا دوباره‌ساختن ساخته‌ها.

از موضوع مورد نیازتان شروع کنید

در این شاخه چه می‌خوانید؟

۸ عنوان · هر عنوان، مستقیم به متن همان مطلب می‌رسد.

انتخاب و تعداد اسباب‌بازی‌ها

۳ مطلب

نظر دکتر هلاکویی درباره وسایل جنگی، سادگی وسیله و تعداد اسباب‌بازی‌های هم‌زمان.

مطالعهٔ این بخش

مواد ساده، نقش‌آفرینی و دوباره‌ساختن

۵ مطلب

قدم‌به‌قدم در این شاخه

از اینجا بخوانید

نکته‌ها را بخوانید؛ «توضیح بیشتر» جزئیات را داخل همان کارت باز می‌کند.

۸ مطلب در این شاخه

بخش ۱۳ مطلب

انتخاب و تعداد اسباب‌بازی‌ها

نظر دکتر هلاکویی درباره وسایل جنگی، سادگی وسیله و تعداد اسباب‌بازی‌های هم‌زمان.

۱۲ تا ۳۶ ماهگی

نکتهٔ اصلی در مجموعه

اسباب‌بازی جنگی نخرید

دکتر هلاکویی بین دو موضوع فرق می‌گذارد: بازی‌ای که خود کودک با حال خشمگین انجام می‌دهد ممکن است راه بیان یا تخلیه احساسش باشد، اما خریدن اسباب‌بازیِ جنگ و کشتن را توصیه نمی‌کند. او می‌گوید چنین وسیله‌ای می‌تواند جنگ را موجه جلوه دهد و فایده ادعاییِ تخلیه را در برابر اثرهای منفیِ مورد نظرش ناچیز می‌داند. این توازنِ فایده و زیان، ارزیابی خود دکتر هلاکویی است.

دیدن عبارت اصلی۱ بخش از زیرنویس
قسمت ۶
۲۴ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

برای دو تا سه‌سالگی، اسباب‌بازیِ ساده و قابل‌فهم

دکتر هلاکویی برای دو تا سه‌سالگی اسباب‌بازیِ ساده‌ای را مناسب‌تر می‌داند که معمولاً یک کارِ روشن انجام دهد. به نظرِ او وسیلهٔ پیچیده‌ای که فهم و استفاده از آن آموزشِ زیادی می‌خواهد می‌تواند کودک را کلافه کند؛ کودک با شناختنِ بخش‌های کوچکِ جهان، تصویرِ کلی‌تری از آن می‌سازد. گرانی در این مثال نشانهٔ مناسب‌بودن نیست.

دیدن عبارت اصلی۱ بخش از زیرنویس
قسمت ۴
۳ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

هر بار یک اسباب‌بازی

دکتر هلاکویی پیشنهاد می‌کند هر بار یک اسباب‌بازی در اختیار کودک باشد و هنگامی که دیگر به آن توجه نمی‌کند، اسباب‌بازی دیگری به او بدهند. او بین خستگی کوتاه و کنار گذاشتن واقعی فرق می‌گذارد: کودک ممکن است پس از فرصتی کوتاه دوباره به همان اسباب‌بازی برگردد. در قسمت پنجم، دلیل دیگری هم می‌آورد: زیاد بودن اسباب‌بازی‌ها می‌تواند سردرگمی و شتاب ایجاد کند.

دیدن عبارت اصلی۲ بخش از زیرنویس
قسمت ۲قسمت ۵
بخش ۲۵ مطلب

مواد ساده، نقش‌آفرینی و دوباره‌ساختن

بازی با وسایل روزمره، آب و خاک و قطعه‌های ساختنی، با توجه به ایمنی و رضایت کودک.

چارچوب مجموعه

سه دسته برای بازی و ساختن

سه دستهٔ پیشنهادی دکتر هلاکویی برای شناخت محیط، تجربهٔ نقش‌ها و آفرینندگی: وسایل شبیه زندگی واقعی، وسایل نقش‌آفرینی و مواد ساده برای ساختن.

شرط ایمنیِ خودِ گفتار برای همهٔ این مثال‌ها برقرار است: وسیله نباید برای کودک خطر یا ضرر داشته باشد. نام‌بردن از یک وسیله، مناسب‌بودن هر نمونهٔ آن برای هر کودک را تأیید نمی‌کند.

این موارد از یک مطلب جدا شده‌اند؛ توضیح کامل آن را پایین همین نما بخوانید.

  1. وسیله شبیه زندگی واقعی مثل تلفن کوچک

    خواندن مطلب مرتبط
  2. وسایل نقش‌آفرینی و تقلید بزرگسال مثل کفش و کلاه و پیراهن

    خواندن مطلب مرتبط
  3. مواد ساده مثل خمیر، جعبه و ظرف تخم‌مرغ برای ساختن و تغییر دادن

    خواندن مطلب مرتبط
توضیح کامل این مجموعه نکته‌ها

دکتر هلاکویی سه دسته را برای بازی پیشنهاد می‌کند: وسیله شبیه زندگی واقعی مثل تلفن کوچک، وسایل نقش‌آفرینی و تقلید بزرگسال مثل کفش و کلاه و پیراهن، و مواد ساده مثل خمیر، جعبه و ظرف تخم‌مرغ برای ساختن و تغییر دادن. دلیل او فرصت شناخت محیط، تجربه نقش‌ها و آفرینندگی است. شرط ایمنیِ ابتدای همین بحث همچنان برقرار است: وسیله نباید برای کودک خطر یا ضرر داشته باشد.

۱۲ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

در بازی ساختنی، دوباره ساختن را تجربه کند

دکتر هلاکویی درباره اسباب‌بازی ساختنی می‌گوید بعضی کودکان از باز کردن ساخته خود می‌ترسند چون مطمئن نیستند دوباره بتوانند آن را بسازند. پیشنهاد او کمک به کودک است تا با دست خودش قطعه‌ها را جدا و همان وقت دوباره سرهم کند؛ سپس می‌تواند ساخته را مثلاً یک شب نگه دارد. هدفِ بیان‌شده، تجربه امکان بازسازی چیزی است که کودک خودش ساخته است.

پیشنهاد مجموعهپیشنهاد دکتر هلاکویی کمک به باز کردن و دوباره ساختن با موافقت کودک است؛ پیش از برهم زدن ساخته، رضایت او و فرصت بازسازی را در نظر می‌گیرد.

توضیح بیشتربستن توضیح

برای فهم دقیق‌تر این نکته

در مثال دو تا سه‌سالگی، از ساختن خانه یا برج و نگه داشتنش به شکلی که کودک دوست دارد نام می‌برد. برهم زدن ساخته به موافقت و رضایت خود او وابسته است. در بیان دیگر، بازسازی همان وقت و با دست خود کودک انجام می‌شود تا امکان دوباره ساختن را تجربه کند؛ سپس می‌تواند آن را مثلاً یک شب نگه دارد.

صفحهٔ مستقل این مطلب
دیدن عبارت اصلی۲ بخش از زیرنویس
قسمت ۴قسمت ۶
۱۲ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

سه اصل در خرید اسباب‌بازی

دکتر هلاکویی سه دسته را برای بازی پیشنهاد می‌کند: وسیله شبیه زندگی واقعی مثل تلفن کوچک، وسایل نقش‌آفرینی و تقلید بزرگسال مثل کفش و کلاه و پیراهن، و مواد ساده مثل خمیر، جعبه و ظرف تخم‌مرغ برای ساختن و تغییر دادن. دلیل او فرصت شناخت محیط، تجربه نقش‌ها و آفرینندگی است. شرط ایمنیِ ابتدای همین بحث همچنان برقرار است: وسیله نباید برای کودک خطر یا ضرر داشته باشد.

دیدن عبارت اصلی۲ بخش از زیرنویس
قسمت ۶
۱۲ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

میان یک تا سه سالگی، چیز شکستنی در دسترس نباشد

دکتر هلاکویی توصیه می‌کند بین یک تا سه سالگی هیچ وسیله خطرناک یا شکننده‌ای اطراف کودک نباشد؛ بشقاب و لیوان کاغذی یا پلاستیکی — به‌ویژه گلدار و نقش‌دار — هم برای او جالب است و هم حس فردیت و هویتی جدا به او می‌دهد.

دیدن عبارت اصلی۱ بخش از زیرنویس
قسمت ۶
۲۴ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

پیشنهادِ دکتر هلاکویی: بازی با ماسه، گِل و آب

دکتر هلاکویی در بحثِ بازیِ دو تا سه‌سالگی، تجربهٔ مستقیم با ماسهٔ کنارِ دریا، گِل و آب را بسیار کمک‌کننده می‌داند و آن را حتی بر بسیاری از اسباب‌بازی‌ها ترجیح می‌دهد. دلیلی که او پیش‌تر بیان کرده این است که کودک با تجربهٔ بخش‌های سادهٔ دنیا، شناختِ کلی‌تری می‌سازد؛ برتریِ این بازی‌ها ارزیابیِ خودِ دکتر هلاکویی است.

دیدن عبارت اصلی۱ بخش از زیرنویس
قسمت ۴
۲۴ تا ۳۶ ماهگی

پیشنهاد مطرح‌شده در مجموعه

لباس‌های عجیب، با خنده و بازی

دکتر هلاکویی برای اینکه کودک دنیای متفاوت خود را تجربه کند، پوشیدن لباس با ترکیب‌های مختلف، کفش به دست کردن یا لباس گشاد به تن کردن را پیشنهاد می‌کند؛ تجربه‌های تازه‌ای همراه با خنده و شادی.

توضیح بیشتربستن توضیح

برای فهم دقیق‌تر این نکته

این مثال در بحث بازی و تجربهٔ تفاوت‌ها در دو تا سه‌سالگی آمده است. دکتر هلاکویی از لباس‌های گشاد، ترکیب‌های متفاوت لباس و حتی کفش به دست کردن، همراه با خنده و بازی، نام می‌برد تا کودک شکل‌های تازه را تجربه کند. بلافاصله اضافه می‌کند که در توصیف او کودک دو تا دو‌ونیم‌ساله بیشتر با تغییر مخالفت می‌کند و نزدیک سه‌سالگی تحمل تفاوت بیشتر می‌شود. بنابراین مثال او را باید همراه با همین زمینهٔ سنی و واکنش کودک خواند، نه به صورت انتظار یکسان از همهٔ کودکان.

صفحهٔ مستقل این مطلب
دیدن عبارت اصلی۱ بخش از زیرنویس
قسمت ۴

برای کامل‌تر شدن تصویر

شاخه‌های دیگرِ بازی و یادگیری

دیدن کل موضوع